ДОХ

ДОХ

385
34
ХУВААЛЦАХ

ДОХ гэдэг нь дархлалын олдмол хомсдлын хам шинж гэсэн үгний товчлол юм. Энэ өвчин нь хүний дархлалын системийг ажилгүй болж, үхэлд хүргэдэг шинэ зууны аймшигт тахал юм. ДОХ-ын шинж тэмдэг анх 1978 онд АНУ, Швед болон Танзан, Гаитийн хэдэн євчтєнд илэрч бvртгэгдсэн байдаг.

Удалгүй 1983 онд Францын Пастерийн институтын Люк Монтанье нь ДОХ-ын үүсгэгч болох хvний дархлаа хомсдлын вирусыг  буюу ХДХВ-г нээжээ.

Энэхvv вирусын гарал үүсэл, бүтэц, амьдрах чадвар болон дамжих замыг нарийн тодорхойлоод байгаа ч харамсалтай нь эсрэг эмийг одоо хүртэл бүтээж чадаагүй байна. Статистик мэдээгээр  ХДХВ ын халдварын тархалт нь тvгшvvр тєрvvлж байна. Статистик мэдээнээс үзвэл дэлхий дээр ХДХВ-ын халдвар авсан 40 сая гаруй хүн байдаг ажээ.
Шалтгаан

ДОХ ын халдвар авах хэд хэдэн зам байдаг, үүнд:

  • Хамгаалалтгvй (бэлгэвч хэрэглэхгvй) бэлгийн харьцаанд орох (70-80 хувь)
  • Зүү тариур  болон тарианы бусад багаж хэрэгсэлийг дахин хэрэглэх (5- 10 хувь)
  • Ариутгаагvй багаж хэрэгсэл ашиглан шивээс болон цоолбор хийлгэх
  • Сахлын хутга болон шvдний сойзоо сольж хэрэглэх (цусны vлдэгдэлтэй)
  • Халдвартай цус шилжvvлэн юvлэх (5-10 хувь)
  • ХДХВ ийн халдвартай эхээс вирус хvvхдэд халдах

Жирэмсэн байх vед, тєрєлтийн явцад ба хєхєєр хооллох vед (5-10 хувь) ХДХВ нь цус, vрийн шингэн, vтрээний хэсэг болон эхийн сvvгээр дамжин халддаг. Yvнд бие организмын єєр тєрлийн шингэнээр халдвар дамжих аюул байхгvй (шvлс, хєлс, нулимс, шээс г.м) Яагаад гэвэл халдварлахын тулд  вирус нь бага бєєгнєрєлтэй байх шаардлагатай байдаг. Халдварлахад шаардлагатай хэмжээний вирус нь тарианы vзvvрт багтах хэмжээний цусны дусалд агуулагддаг. Тийм хэмжээний вирус агуулагдах шvлсний хэмжээ 4 литр байх хэрэгтэй болно.

Явц

ХДХВ нь зєвхєн хvний биед л амьдрах чадвартай бөгөөд өөр орчинд удалгүй утсдаг. ХДХВ нь зєвхєн рибонуклейны хvчил хэлбэрийн удамшлын мэдээллийг агуулсан байдаг. Үүнээс болоод ХДХВ нь бие даан vржих чадваргүй. Иймд ХДХВ vржихэд өөр ямар нэг эсийн ДНХ шаардлагатай байдаг. Ингээд ХДХВ нь эсд нэвтрээд єєрийн удамшлын мэдээллийг суулгадаг. Yvний дараагаар ДНХ-г агуулсан эс нь вирусны vйлдвэр мэт ажиллаж эхэлдэг. Эцсийн эцэст тэр эс нь шавхагдаж барагдаад мєхдєг. Ингэж ХДХВ нь єєрийн vржилд бидний дархлааны системийн тодорхой эсvvдийг ашигладаг. Чухам энэ нь ХДХВ- ийн ямар аюултай болохыг харуулж байгаа юм. Тэрбээр албан хvчээр єєрийн vржилд  бидний дархлааны системийг ашиглаж, гэмтээдэг байна.

Ихэнх хvмvvс ХДХВ болон ДОХ  хоёрыг адилхан зvйл мэт боддог. Энэ бол тийм биш юм. Хvн ХДХВ–ийн халдвар авсан vед вирус нь бие мах бодийг хамгаалдаг дархлааны системийг гэмтээж эхэлдэг. ХДХВ–тэй хvн олон жилийн турш халдвар авсан гэдгээ ч мэдэхгvй байж болдог. Энэ хугацаанд вирус нь дархлааны системийг vргэлжлvvлэн гэмтээснээр хvн ямар ч энгийн євчин амархан тусдаг болж, тэр нь эдгэрэхгvй улам хvндэрдэг. ДОХ –ын онош нь ХДХВ–аар халдварласнаас хойш хэдэн жилийн дараа, эсвэл хэд хэдэн хvнд євчин туссаны дараа л тавигддаг.

ХДХВ-ийн халдвар авсан байж болзошгүйг илтгэх шинж нь: амны гэмтэл, биеийн халуун шалтгаангvйгээр єсєх, шєнєєр хєлс асгарах, гэдэс гvйлгэх, турах, амсьгалын хурц халдвар байнга тусах, vсэрхийлсэн цэврvvтэс болон бусад. Тэгэхээр ХДХВ ба ДОХ нь адил зvйл биш болох нь тодорхой байна. ХДХВ бол дархлааны системийг дарангуйлагч вирус, харин ДОХ бол вирустай хvний буурсан дархлааны vндсэн дээр vvссэн євчний цогц юм.

Оношлогоо

Халдвар авсны дараа цусанд ХДХВ –ийн эсрэг биет vvсэхээс ємнєх vеийг “цонх vе” гэнэ. Тиймээс халдвар авснаас хойш 25 хоногоос 3 сарын дараа тусгай цусны шинжилгээний тусламжтайгаар вирусын эсрэг биетийг илрvvлдэг. ХДХВ-ийн цусны шинжилгээг аль ч эмнэлэгт хийж болно.ХДХВ-ийн эсрэг биетийг цусанд олж тогтоосон тохиолдолд шинжилгээний дvн эерэг (+) гэж гардаг. Нєгєєтэйгvvр, энэ нь хараахан эцсийн хариу биш бєгєєд учир нь авсан хариугаа баттай эсэхийг єєр нэгэн тестээр заавал дахин шалгадаг. Зєвхєн давтан шинжилгээний хариу эерэг гарсан тохиолдолд л эмч тухайн хvнд  ХДХВ-ийн халдвар илэрснийг мэдэгддэг. Ингэхдээ шинжилгээний хариуг эмч тухайн хvнд биечлэн мэдэгддэг бєгєєд энэ мэдээллийг чандлан нууцалдаг. ХДХВ-ийн халдвар болон шинжилгээний хариуны талаар дархлааны эмч, эсвэл бэлгийн замын євчин судлаачтай зєвлєлдєж болно. Тэрээр шаардлагатай эмчилгээг зааж  єгєх болно.

Эмчилгээ

ХДХВ-ийн эмчилгээнд хэрэглэдэг эмийн бэлдмэлvvд нь вирусыг устгадаггvй бєгєєд зєвхєн ХДХВ-ийн vржих vйл явцыг саатуулж, идэвхийг бууруулдаг. ХДХВ-ийн идэвхийг идэвхийг бууруулснаар дархлааны эс  сэргэж ирдэг. Нэг дор гурваас дєрвєн  эмийн бэлдмэлийг хэрэглэхийг єндєржvvлсэн идэвхтэй, ретровирусны эсрэг эмчилгээ гэж нэрлэдэг. Яагаад гэвэл ийм эмчилгээний vр дvнд цусан дахь вирусны агууламжыг тодорхой тvвшинд хvртэл бууруулж чаддаг. Нєгєєтэйгvvр энэ нь хvн вируснаас бvрэн ангижирсан гэсэн vг биш юм, учир нь ХДХВ нь зєвхєн цусанд тєдийгvй, тунгалагийн булчирхай, тvvнчлэн хvний бусад эрхтэнд ч бас байх боломжтой байдаг. Єєрийн эерэг ХДХВ-ийн байдлыг мэдэх нь хvнийг цагт тухайд нь эмнэлэгийн тусламж аван амь насанд халгаатай євчнєєс сэргийлэхэд тус болдог. ХДХВ илэрсэн vед зарим нэгэн халдварт євчнийг єєр аргаар эмчилэх хэрэгтэй болдог. Тvvнчлэн ХДХВ-г тээгч нь дархлааныхаа байдал болон биеийн бусад vзvvлэлтvvдээ анхааран хянаж байх нь маш чухал юм. Ингэснээрээ цаг тухайд нь вирусны эсрэг эмчилгээ хийж, ДОХ  бий болох vйл явцыг зогсоох боломжийг олгодог. Мєн ХДХВ-ээр халдварласан хvн удаан амьдарч болохыг санах хэрэгтэй.

Урьдчилан сэргийлэлт

ХДХВ ба ДОХ нь хvмvvст айдас болон тайван бус байдлыг тєрvvлдэг боловч энэ нь ихэнхдээ хэтрvvлэг байдаг. Хvмvvс ХДХВ-г энгийн ахуйн хавьтлаар халдана гэж айдаг. Yнэн хэрэг дээрээ эдгээр айдас нь vндэслэлгvй зvйл бєгєєд ХДХВ/ДОХ-той амьдарч буй хvмvvстэй энгийн хавьталд орох нь ямар ч аюулгvй юм. Нєгєєтэйгvvр бэлгийн хавьталд орох vед халдвар авах эрсдэлийг  ихэсгэдэг хэд хэдэн хvчин зvйлс байдаг;

  • Бэлгийн замын євчин. БЗХӨ -г “ДОХ-ын вирусыг нэвтрүүлэгч үүд” гэж нэрлэдэг. БЗХӨ-ий үед бэлэг эрхтэн дээр яр шарх үүсгэж, эсвэл салст бvрхvvлийг гэмтээснээр ДОХ-ын халдвар авах эрсдлийг эрс нэмэгдүүлдэг.
  • Умайн хvзvvний шархлаа нь эмэгтэйд єєрт нь ч, эрэгтэйд ч мєн адил аюултай байдаг. Эмэгтэйн хувьд шархлаа нь вирусны “орох хаалга” болж єгдєг. Эрэгтэйн хувьд умайн хvзvvнээс вирустай эс нь хурдан дамжих боломжтой.
  • Анусны хавьтал нь халдвар авах магадлалаараа vтрээгээр хавьтахаас илvv єндєр байдаг. Учир нь анусны (хошного) салслаг бvрхvvл  болон шулуун гэдэс гэмтэх єндєр эрсдэлтэй байдаг.

34 СЭТГЭГДЭЛ

  1. энэ талаар илүү сайн мэдээлэл ганцаарчилж авах хэрэгтэй байна.

  2. taalagdlaa gehdee huulbarlaj bolohgui gdg ni hetsuu yum zaabal komiin araas unshihaar nud ubduud bh yum daa keke

  3. sain bain uu bi 22 nastai yapond ajildag mongol hun bain aa neg duslamj buyuu asuult geh ym uu daa Bi 1 sariin omon hitad yanhatai untsan ym l daa arih ih uusan baisan boloor hamgaalalt hergelej chadsangui tehdee odoo minii bie zugeer bain l daa
    Ene DOX iin talaar sonssnoos hoosh neg aidas toroh bollo aisniihch ym uu haayaa haayaa beleg erhten bag zereg gatguulah ym aa

    DOX oos oor tembuu geh met ovchnig yaj medej boloh ve bi emleg yavaj bolhgui har ym l daa
    emchiin zovlogoo avmaar bain tuslaach

  4. hi sain bain uu bi belgiin zamiin ovchnii talaar sain medehguil dee netees haraad ch yag medeelel avaj chadahgui bain
    Bi ovchin avsan avaagui gedgee medehgui bain bi belgiin hartsaand orod 1 sar garui bolj bain gon lav avaagui tembuu nii talaar sain medehgui
    nadiin zovuir gevel ; erehten haayaa haayaa gon avsan ym shig hatguulj ovddog tehdee ovdoh gej dee tiim medrelm tordog gehuu dee gol n bi neg yanhantai belgiin hartsaan orhdoo belgevchgui untsandaa odooch bodood bodood harmsaj bain bur oor ym bodhoo bolloo
    ih bodsniih chbaij magdguil dee
    tehdee geriin argaar yaaj medeh vee bi emleg yavaj uzuulj chadhgui holboo barhi ch ym uuu nadtai holbogdoj zovlgoo ogooch guij bain

  5. хуулдаг болголдоо найзуудаа. Хэрэглэх юм их л байх юм байнашдээ. Ганц уншаад зогсохгүй мэдээллийг чинь ашиглах шаардлагатай биздээ. Ямар аймар харамч юм бэ? хуулдаг болгоочээ.

  6. танай мэдээлэл дэлгэрэнгүй сайхан л даа. Гэхдээ хуулж хэрэглэх хэрэгтэй байна. Шаардлага ч их байна.

  7. hi mongolchuudaa bi ta naraas neg yum lavlah gesen yuma manai neg duu emegtei huniig nairaj chadahgui bolohoor ooriin huselee garaar hangadag genee jisheelvel booboo oroo barij bgaad emegtei huntei untaj bna gej bodood seks ajilgaa hiideg genee eniig hiigeed bur 3 jil bolj bna genee ene odoo yamar negen owchintei boloh yum bol uu duu maani nadaas asuugaad baih yum bi yadaj baihad teriin medehgui ta nar yu gej bodoj bna zaabal hariu bisheerei

  8. ingehed bi medehgui baina doh 2-4 7 honogt shinj temdeg ni ilerj boloh uu? Bi americt suraltsdag yum ll daa sar garuin omnoos neg zaluutai uerhej ehelsen. Bid 2 bie biendee itgej baisan bolohoor hamgaalaltgui belgiin haritsaand orson. Bi ch yahaw bainga emnelegt ochdog ev eruul gedgee medej baisan. Harin suuliin ued haluuraad ch baigaa yum shig neg ll bie hundreed taagui sanagdaad baih bolloo yagaad yum bol. Ene doh baih bolomjtoi yu eswel oor zuil yum bolvuu. Bi tuund helsen tegsen ter bi zuw zugeer 1000% itgelt baina gesen. Internetees dohiin tuhai unshih tusam ulam ih aigaad baih yum eswel ene hudlaa zohiomloor bie ee chagnaad baigaa yum bolowu? yu gej bodoj baina nadad tuslaach daraagiin negdehid bid hamt yawj shinjilgee ogohoor bolson bi mash ih aij baina. Nadad yamar medremj turj baigaag ta hed medeh ch gui baihaada. Gants asuudal bol 4 7 honogiin dotor bie muudah tohioldol baidag yum bolvu?

  9. Sain bn uu, yag nadad deerh 2 hun shig setgegdel turuud bn aa bi bas gadaadad baidag tegeed neg zaluutai tohioldloor untsan tegeed odoo bie sulidaad, aman dotor vitamin dutagddag shig zuil garaad, dooshoo evgui yum garaad baih bolloo, bi emchid uzuulye geheer haraar amidardag bolohoor emnelgiin shinjilgee uilchilgeend hamragdah bolomj mash baga baina, gehdee bi yamarch baisan shinjilgee ugye gej bodoj baina, DOX tussan bol bi yanaa bi mash ih aij bn

  10. dondog_haha@yahoo.com

    Энэ миний майл хаяг. Гадаадад сурч, эсвэл ажиллахаар явж байгаа хүмүүст ДОХ, бэлгийн замын халдварт өвчнүүдийн талаар сургалт тавьдаг юм л даа. 

    Иймэрхүү байдлаар зөвлөгөө авах бол дэлгэрэнгүй майл бичээрэй. Би заавал хариу өгөх болно. 

    Энүүхэндээ гээд товч зөвлөгөө өгөхөд цусны нарийн шинжилгээгээр л өвчнийг оношилж эмчлэхгүй бол гэрийн нөхцөлд таамгаар онош тавьж эмчлэх гэж оролдох нь тухайн өвчнийг улам архагшуулан, эмэнд дасалтай болгож хүндрүүлдэг тал бий тул тийм үйлдэл хийхээс зайлсхийх хэрэгтэй шүү…

  11. Нэг зөвлөгөөг өгөхөө мартсан байна.

    ДОХ-ын вирусын халдвар авсан бол дунджаар   2-8 долоо хоногийн дараагаас Хурц халдварын үе хэмээх зүйл эхэлдэг. Дунджаар 28 хоног үргэлжилнэ. Халуурах, булчирхай цочих, хоолой өвдөх, арьс загатнах, булчин өвдөх, сульдах, ядрах зэрэг ердийн ханиадны үед илэрдэг шинжүүд илэрнэ.

  12. doh tussan hvn anhan shatnii shinj temdeg yaj ilerdegiig todorhoi bichij uguuch ee

  13. hi manai nziin buh bie ni deeguurr ni tuuralt garaad bh yum bur beleg erhten deer ni hurtel garaad bh yum aa arai doh bish bzdee dohiin shinej temdeg ni yu yum be zowlogoo ogoj tuslaaj guij bna

  14. hi nad tuslaach bi odoogoos 7homgiin omno oop huntei untchihlaa sogtuu bsan bolohoop sain medeegui ee aimar owdsn margaash ni anh nz zaluutaigaa untaad owdjiisn shig l ih owdsn teed bi 72gdg em awch uusn l da harin odoo hurtel neg l zowiuptai hopsood owdood bhuun bi hytdad bdag l daa…hetsuu ymaa udahgui hed honogoos nz zaluu maan ipne bi odoo yahuu

  15. hi nad tuslaach bi odoogoos 7homgiin omno oop huntei untchihlaa sogtuu bsan bolohoop sain medeegui ee aimar owdsn margaash ni anh nz zaluutaigaa untaad owdjiisn shig l ih owdsn teed bi 72gdg em awch uusn l da harin odoo hurtel neg l zowiuptai hopsood owdood bhuun bi hytdad bdag l daa..

  16. yadaj belgevch hereglej bgach de humuuse.unseltsehed hurtel halddag amnii homhoi gj bh ym bile.ter aman dr homhoi dolooh chn shulseer halddag virusiin uvchn gj bgn.ymarch emchilgegui.tany bied baisaar l bh bolno.darhla sulrah ued chn aman dotor chn ba gadna tsevruu garna.Mgl shg yaduu orond mash Ih.

  17. nadad tuslaach pls bi 3 hongiin umnu ehnerese uur huntei untsan chin bie maani negel sonin bolood baihshig sanagdad bna yadaj baihad yamarch hamgaaltgui untchihsan yum shinj temdeg n odonos elerch ihleh uu zaaval 25 honogiin daraa shinjilgee uguh yum uu urdchilaad ugud medeh arga baihgui yumuu

  18. hi ta hed end ingej bichij bhaar emnelegt ochoo… horoolliin etsest enhsaruul a gd lag sain emneleg bdag shinjilgee ni neg tsagiin daraa gardag shuud emchilgeend ordog mash sain davtan unegui  utas ni 11368630 

  19. Сайн байцгаануу та бүхнээс нэг зүйл асуух  гэсэн юм би нз охинтойгоо  2жил гарны өмнө  хамгаалалтгүй анал секс хийсэн шинж тэмдэг илрэхгүй байгаач дохын талаар сонсоод айдас төрөөд байна. дох зөвхөн халдвартай хүнтэй хавьтхаар үүсдэг юм  уу хоёр халдваргүй хүн анал секс хийвэл ДОХ үүсэхүү   хэлж  өгч туслаач

  20. Doh owchni shinj aman dotor zaliguur hooloinoos ilerdeguu yamarhu ym ilerdeg ym bol

  21. bi 7honogiin omno neg har zaluutai untsiimlda. ter africaas irsen. Bur dox.iin idevhtei bvsiinh gdgii n dara n medsen.
    Bid belgechtei hiisen ch uragdsan bsn. gehdee dotor n taviagui..
    dox avchixsan bh vii gj uhtlee aij bn……
    Tsusnii shinjilgee ogoh tsonh ve hurtel aimar udah sanagdaad..
    gadaad.d bol dox.iin ilruuleh test gj bdgiin gsn. tr n mgl.d bdgiin boluu?!
    ???

СЭТГЭГДЭЛ БИЧИХ