Хөхний булчирхайн өвчин

Судалгаанаас үзэхэд эрэгтэйчүүдийн  34% нь  эмэгтэй хүний хамгийн их сэтгэл татдаг зүйл нь хөх гэсэн байна. Гэтэл үүний зэрэгцээ  эмэгтэйчүүдийн 87% нь  биеийн энэ хэсэгтээ сэтгэл дундуур явдаг байна. Нэг хэсэг нь түүнийгээ томсгох, нөгөө хэсэг  нь багасгах, гурав дахь хэсэг нь бүр хэлбэрийг нь өөрчлөх хүсэлтэй байдаг.

Харин  хөхний эмч мэргэжилтнүүд нь элдэв зөгнөлөөс хол байдаг хүмүүс болохоор эмэгтэйчүүдийн хөхийг сүүний булчирхай хэмээн нэрлэдэг. Хөхний булчирхай нь төрсөний дараа сүү бий болгох, онцгой өвчинд байдаггүй гэсэн гол онцлогтой гэж үздэг байна.

Хөх бол маш нарийн бүтэцтэй эрхтэн юм. Түүний дотор  дааврын өөрчлөлтийн үед сүү ялгаруулдаг онцгой эсүүд байдаг байна. Бүлэг ийм эсээс хэлтэнцэр үүсэж, хэлтэнцэрүүд нь нэгдэж  том хэлтэнгүүд (15-20ш)  үүсгэдэг. Хэлтэн бүрд сүү ялгаруулах цорго байх ба энэ нь хөхний товч руу  орсон байна.  Түүнчлэн энэхүү эгэл биш бүтцийг холбож. тэжээл өгдөг эсээс бүрдсэн хөхөнд  завсрын эд бий. Чухамдаа энэ онцлог  бүтцээсээ  болж хөхний булчирхай маш эмзэг байдаг. Харамсалтай нь  хөхний  булчирхайн өвчинд  хүүхэд  төрүүлсэн хоёр эмэгтэйчүүдийн нэг нь  өртдөг байна.

Ерөнхий

Ихэнхдээ:

  1. Мастит. Хөхний булчирхайн үрэвсэлт өвчин. Ихэвчлэн хөхний товчны хагархайгаар хөхөнд  халдвар орсон үед  үүсдэг.
  2. Хоргүй хавдар. Тодорхой төрлийн эсүүдийн (аденома, фиброма, фиброаденома) хүчтэй өсөлтийн голомт үүсэх.
  3. Мастопатия –хоргүй хавдартай  бараг ижил боловч сүүний булчирхай бүхэлдээ адил хэмжээгээр  өвчилнө.
  4. Хөхний булчирхайн өмөн  ( хортой хавдар) – онцгой идэвхит эсүүдийн хяналтгүй өсөлтийн голомтууд үүсэх зэрэг  өвчнүүд  тохиолддог.

Шалтгаан

Хөхний булчирхайн өвчний хамгийн гол шалтгаан нь бэлгийн болон зарим нэгэн  дааврын  тэнцвэр  алдагдах явдал юм. Энэ  нь өндгөвч, бамбай булчирхай, элэг, цөсний хүүдийн г.м  эрхтэнүүд өвчилсөн  үед тохиолддог. Ялангуяа байгаль цаг уурын хувьд таагүй бүс нутагт  амьдардаг,  ээж, эсвэл эмээ нь энэ өвчнөөр өвчилж байсан, түүнчлэн байнга ядаргаанд ордог, аборт олон удаа хийлгэсэн эмэгтэйчүүдэд  өвчлөх  эрсдэл өндөр байдаг. Мөн  хөхний булчирхайн гэмтэл няцрал нь өвчлөл үүсгэнэ.

Шинж тэмдэг

Хөхний өмөний ихэнх анхдагч шинжийг эмэгтэйчүүд өөрсдөө илрүүлж болно. Хэрэв хорт хавдарыг эрт үед нь илрүүлбэл богино хугацаанд бүрэн эмчлэх боломжтой. Тогтмол өөрөө бие дааж хөхөө шалгаж байх нь хавдраас сэргийлэхэд чухал ач холбогдолтой хүчин зүйл гэж эмч нар үздэг. 20- иос дээш насны  эмэгтэй  болгон хөхөө тогтмол шалгаж үзэж байх хэрэгтэй гэж эмэгтэйчүүдийн эмч зөвлөдөг.  Ийм үзлэгийг сарын тэмдэг эхэлснээс 7-10 хоногийн дараа хийх нь зүйтэй. Энэ үед хөхний эмзэглэл намдаж, хэмжээ нь багассан байдаг. Цэвэршилт эхэлснээс хойш сар бүр хуанлийн тогтмол нэг өдөр үзлэг хийж  байх шаардлагатай. Энэ үйл явц нь  энгийн  бөгөөд их цаг авахгүй. Усанд орсоны дараа хөхөө шалгах нь илүү тохиромжтой.

Ингээд:

  • Толины өмнө зогсоод хөхөө ажиглана. Хэвийн үед гаж хэлбэр, таталдсан арьс, нимбэгний хальс мэт шинж, товч шигдсэн байх, нойтогнох гадаргуу зэрэг өөрчлөлтүүд байх ёсгүй.
  • Баруун гараа дээш нь өргөж, баруун хөхөө тойрог хөдөлгөөнөөр эсвэл төвөөс нь  захруу нь  тэмтэрч үзэн хатуу нягт зүйл байгаа эсэхийг шалгана.
  • Мөн ийм маягаар зүүн хөхөө шалгаж үзнэ.
  • Хөхний товчийг хуруугаараа чимхэж  шувтарч үзнэ. Хэвийн үед  ямар ч шингэн ялгарах ёсгүй.
  • Суганы тунгалагийн булчирхайнуудыг хоёр талаас нь тэмтэрч үзэхэд томролт болон өвчин мэдрэгдэх ёсгүй.
  • Хөх ба суганы булчирхай г хэвтээ байдалд дахин шалгах. Ингэхдээ шалгах гэж буй хөхнийхөө талын гарыг биеийн дагуу тавж дараа нь толгой дээгүүрээ өргөнө.

Хэрэв ямар нэгэн гажиг илэрсэн, дараа дараагийн үзлэгийн үед мэдэгдэхүйц өөрлөлт гарсан бол яаралтай эмчид хандах хэрэгтэй.  Ихэнх хавдар нь хоргүй байдаг боловч үүнийг зөвхөн үзлэг шинжилгээний дараа л тодорхойлж болно. Ямар ч  зовиур  байхгүй  байсан ч жилд нэг удаа хавдарын эмчид үзүүлэх нь зүйтэй. Ялангуяа цацраг идэвхит туяатай холбоотой ажил хийдэг бол зайлшгүй үзүүлэх шаардлагатай.  Хөхний өмөнөөс  цаг тухайд нь урьдчилан сэргийлж чадвал мэс засал хийлгэх шаардлага гарахгүй гэдгийг санах нь чухал.

Оношлогоо

Хэрвээ хөхөнд тань ямар нэгэн эвгүй мэдрэмж төрөөд байвал хойшлуулалгүйгээр эмчид үзүүлээрэй. Ганцхан хөхний хавдарын эмч л хөхийг тань мэргэжлийн түвшинд  үзэх бөгөөд  шаардлагатай бол хэт авианы шинжилгээ, хөхний рентген зураг  авхуулна.  Өвчний шалтгааныг тогтоохын тулд дааврын түвшинг шалгана.

Эмчилгээ

Хэрэв  хөхөнд хоргүй хавдар ( аденома, фиброма) эсвэл уулинхай үүссэн бол мэс засал хийж  авдаг. Мастопати эсвэл хөхний булчирхайг бүхэлд нь хамардаг өвчний үед  эмээр эмчилж болно. Гэхдээ ямар ч тохиолдолд  дотоод шүүрлийн булчирхайн эмч болон эмэгтэйчүүдийн эмчтэй зөвлөх  шаардлагатай.

13 Comments

  1. ankhaa

    bi odoogoos 5 jiliin omno hoorhon ohintoi bolson tegehed minii hoh ih tomorch suu ch ihtei bailaa.tegtei minii suganii door bas neg moom shig yum garaad irsen tegeed shahahaar suu garaad baisan tegj bgad l hohnii suu tatarsai chini alga bolchloo teheer ni neeh toohgui yavaad baisan chini sayhan jiremsen bolson chini nogoo suganii bulchirhai chini dahiad garaad irlee ene yu yum bol humuusee
    tegeed hohond uurag orhiin hajuugaar davhar tomrood bas bor ongtoi tolgoitoi geed bod doo

  2. saruul

    Сн бцган уу? Би 2 жилийн өмнө төрсөн 24 настай охиноо 10 сартай бхад хөхнөөс гаргаад гадаад руу ирсэн. Сүүлийн үед хөхний толгой нил хөндүүр болоод бдаг боллоо. Тгд маш том гарч ирнэ толгой нь 2 лаа. Ээж ргээ хэлсн чинь хүүхэд дээ снааа зовохоор тэгдэг юм гээд бхын. Нээрээ тгдг юм уу толгой нь маш хөндүүртэй сарын тэмдэг ирэх арай болоогүй бга. Та бүхэн зөвөлгөө өгч туслаач маш их баярлалаа

  3. uka

    hi bi say jiliin omno torson. getel my suga unjchihsan. urd ni suga maani jaahan naashaagaa pombogor baisiimaa. ene yu yum boloo. deer bichsen hyniih shig suu oroogui bas tolgoigui l dee. ene alga boldog yum boluu heleed ogooch. hantsuigui yumm omsoj bolku hetsuu muuhai yumaa.

  4. HERVEE MINII BICHSNIIG EMCH HUN UNSHVAL MINII ASUULTAD HARIULJ TUS BOLOOCH, TA BUGDEES GUIYA. YAGAAD GEVEL BI GADAADAD AMIDARDAG L DAA. 2 HUUHEDTEI, 2HUUHDEE HOHUULJ BAIHDAA MINII 1 HOHNII TOLGOI AYGUI JIJIGHEN BSAN BOLOHOOR EROOSOO HOHUULJ BAIGAAGUI YUM. ODOO HOHUULDEGGUI. JIJIG TOLGOITOI HOH MAANI HAAYA CHAS CHASHIIJ OVDDOG, BAS TOLGOINOOS NO SHINGEN YUM GARDAG YUM ENE TUHAI NADAD HARIULJ OGOOCH, ARD TUMNEESEE GUIYA. PLEASE…

  5. hi? minii huh sariin temdeg ireh bolon duusah ued mash ih hundwuruldug bolchloo. buur alhahad hurtel hundwur medregddeg, mash ih sanaa zowj bn. huuhed turuulj bgaagui, yagaad uwduud bga yum bol? bi odoo gadaadad bgaa bolhoor uzuuleh bolomjgui bn. zuwluguu ugch tuslaach…?

  6. tseegii

    Sain bna uu ? Nadad emchees asuuh zvil bna , bi hvvhed tvrvvlj bgaagvi l de , miniii huh anh urgaad tolgoi n garch ireh dee l ter ves hagarsan bdag bsan eniig hvvhed bsan bolhoor anzaarch vzvvleegvi ee odoo bi 27-toi minii huhnii tolgoi umnuh shigee l hagarchaad svvliin ved tolgoi urgaad daraa n bvr gadna tal n unadag bolson gadna tal unachaad dahiad l urgaj bgaa shineer urgahdaa gadnaa bas l hagartsan urgaad bna . Bi yag yahaa sain medegvi bna ene vneheer uvchin yum boluu nadad yamar zuvluguu ugvul bi mash ikh bayarlah bolnoo. Yaj heviin bolgoh ve? nadiin bied yamar neg zoviur bol bdaggvi ee,

  7. saagi

    bi turuud 2jil bolj bn. Huuhdee 1 nas ungruuleed huhnuus gargasan. suuliin barag 6 sar minii huh hunduur yavj bn sugaruugaa ih uvdunu. Suuliin uyes shunu untaj bhad bulchin zangiraad chas chas gej uvduh bolson. Suujeed bgaa yum shig uvduud bhlaar ni shahaj uzeheer us shig murtluu tosorhog yum garaad bh yum. Humuus turaah yum uuhaar huhnii havdar boloh huhund nuluuldug gesen ug ni tiim yum heregleegui. Sariin temdegiin umnu hoino bur ih uvddug. Ter daavriin tentsver uzdeg shinjilgeeg haana hiideg yum bol?

  8. zaya

    Sain b.au? Bi 38 nastai neg huutei. Suuliin 2.3 jil minii huhuur hatguulj uwduud b.h yum. yag zuugeer shiwj b.ga yum shig uwddug. Ene yutai holbootoi yum bol. Haana handhaa sain medehgui yum. Huhuu shalgahaar zugeer b.dag. hariu ugch tuslaach. Hatguulaad ehelheere ih hetsuu b.dag. Neg gazraa l zuugeer hatgaad b.ga yum shig b.dag

  9. sugaraa

    hohoo yag haana uzuuleh ve haana ymar emnelegt uzuulehee medehgui bn yaraltai onoo margaashgui hohoo uzuuleh heregtei baina helj ogooch

  10. ner

    sain bnuu bi 19tei minii zuun taliin huh ni baruun talaa bodwol arai jijig anh urgaj ehleh uesee l tiim bsn ene yamar uchirtai we

  11. bayraa

    sain bainuu? bi gadaadad surdag yumaa tegeed xoxon dotor maani bersuu maygiin xatuu yum medregdeed emchid uzuulsen molochnoe jeleza gesen odoo xemjee n nileen tomorson, baruun talin xox maani nogooxoosoo tom bolson tgd yamar emchilgee xiixee sain medxkv bna deer n xelnii berxsheelees bolood sain zowolgoo awj chadaxgvi bnaa zowolgoo ogj tus boloochee 

  12. Шүүмжлэгч

    Энэ хүмүүсийн асуултанд хариулт өгөөч. Юм нээж ажиллуулж байгаа нь бол олигтойхон ажиллуулаач.  Мэдлэг нимгэн дээр нь сэтгэл бүүр  нимгэн хүмүүс дээ……

  13. Ankhaad. minii suga aga zereg tomdogor iremsen bolohoor tomordog. uchigdur songodood mes zasliin emchid uzuulsen. zarim hund sugand suunii bulchirhaitai bdag gn. mes zasal hiij avdag gn. uur emchilgee bdaggui gehiin 

Leave a Reply