Хүний эрүүл мэндийн 75% нь буруу хооллолтоос хамаардаг.

1. Аль болох бага идэх
2. Ус сайн уух (2-2.5 л)
3. Витаминлаг, уураг, эрдэс бодис агуулсан хүнсийг хэрэглэх
4. Байнгын идэвхтэй хөдөлгөөнтэй байх
5. Давс, сахар, өөх тос, хагас боловсруулсан бүтээгдэхүүн, цагаан гурил, хийжүүлсэн ундаа, кофе, байхуу цай, согтууруулах ундаа аль болох хэрэглэхгүй байх
6. Цагаан идээ, загас, далайн бүтээгдэхүүн, хальстай үр тариа, будаа, хүнсний ногоо, жимс жимсгэнэ түлхүү хэрэглэх

Өглөөний хоол тогтмол иддэг хүн 13-15% илүү жинг хаяж, цаашдаа жингээ сайн барьдаг. Орчин үеийн өглөөний 3 янзын хоол байдаг.
1. Нүүрс усан өглөөний хоол
2. Өглөөний хоол идэхгүй байх
3. Тэнцвэржүүлсэн өглөөний хоол

Өглөөний хоол юунаас бүрдэх вэ?

Ердийн өглөөний хоолыг бэлдэж болгох явцад витамин, эрдэс бодис байхгүй болдог. Үлдсэн хэсгийг нь бие махбодь шингээхгүй бага хувийн уураг, өөх тос их орж ирдэг.

Коктелийн бүтцэд 1 порц нь 16гр маш үнэтэй соёо уураг, витамин, эрдэс, бодис бүгд нэг стаканд тэнцвэртэй багтсан байдаг. 200 ккалори илчлэгтэй, амттай маш их тэжээллэг энэ хоол маань бидэнд өдрийн эхлэлийн ажлын амжилттай гараа болно.

Өглөөний хоол 7-9 цаг
Өдрийн хоол 13-15цаг
Оройн хоол 17-19 цагт идэх хэрэгтэй.

Дээрх хоолны жорын талаар илүү дэлгэрэнгүй мэдээлэл авахыг хүсвэл 99099789 дугаар руу утасдаарай. Мөн “Чингэс” зочид буудлын нэгдүгээр давхарт байрлах “Акуа”усан спорт клуб дээр ирж зөвлөгөө авч болно.

Бодит байдал: Өглөөний хоолыг идэлгүй алгассан ч гэсэн өдөр их хэмжээтэй иддэг.

Онол: Талх болон нухаш гэх мэт цардууллаг хоол идвэл жингээ нэмнэ.

Бодит байдал: Цардууллаг хоол, нийлмэл нүүрс ус нь өөх тостой харьцуулахад илчлэг багатай байдаг.

Онол: Үр тариа, гадил жимс, усан үзэм гэх мэтийн зөвхөн нэг төрлийн хоол идвэл та жингээ бууруулж чадна.

Бодит байдал: Нэг төрлийн хоолонд тэжээлийн бодисууд зохисгүй харьцаатай байдаг. Өдөр тутам хэрэглэж байгаа хоол нь урьдын хооллож байсан хэвшил рүүгээ буцаж орох нөхцөлийг бүрдүүлж, улмаар эргээд л жингээ нэмдэг байна.

Онол: Та хоол иддэг өмнөх дадал хэвшилдээ дүгнэлт хийж чадвал жингээ бууруулна.

Бодит байдал: Биеийн жингээ зохицуулах гэдэг нь хооллох дадлаа өөрчлөх, амарч байгаа үедээ дасгал хөдөлгөөний дэглэмийг баримтлах юм.

Хоол хүнсээ зөв сонгох

Хоол хүнсээ зөв сонгоход улс орон бүр өөрийн онцлогт тохирсон “хоол тэжээлийн зөвлөмж“ гаргасан байдаг.

“ Монгол хүний  эрүүл байх хоол тэжээлийн зөвлөмж “ нь зөв хооллох дадал, хэвшил эзэмшихийг зөвлөхөөс гадна амьдралын эрүүл хэв маягийн бусад хэлбэр болох биеийн хөдөлгөөнийг эрхэмлэх, хэт таргалж,  турахгүй байх, архи, согтууруулах ундааг тохируулан хэрэглэх талаар нийт хүн амд ерөнхий ойлголт өгдөг. Ингэснээр амьдралын хэв маяг, дадал хэвшилтэй холбоотой үүсдэг өвчин эмгэгээс сэргийлэхэд туслана.

Энэхүү зөвлөмж нь үндсэн 9 зарчмыг зөвлөдөг ба тэдгээр нь ХБӨ-өөс сэргийлэхтэй холбоотой. Эдгээр зөвлөмжийг мөрдлөг болгосноор хүмүүс ЗСӨ, ЧШ, хавдраар өвчлөх эрсдэлийг бууруулах  боломжтой юм.

1. Хооллох загвараа тодорхойлох

Зарим хүмүүс  ядарсан, сэтгэл хөдөлсөн, сэтгэл гутарсан, сэтгэл дундуур үедээ хэтрүүлэн иддэг. Өдөр бүр хэрэглэсэн илчлэгийг ойролцоогоор тооцоолон бодож, өдөрт хэрэглэх илчлэгийн хэмжээг гаргана.

2. Зөв дадалтай болоход туслах санамжууд

• Жингээ хэт хурдан буулгаж болохгүй. Хэрэв та буруу хооллодог дадлаа аажим, бага багаар өөрчилвөл таны жингээ бууруулах хөтөлбөр удаан хугацаанд илүү үр дүнтэй байх болно.

• Хоол -ыг бага хэмжээгээр, тайван, удаан идвэл хэт их идэхээс зайлсхийж чадна. Хэрэв та уурласан, тайван бус үедээ хэтрүүлэн идэх хандлагатай бол хоол идэхийн оронд хөгжилтэй сайхан үйл  явдлаа бодохыг хичээгээрэй.

• Хэрэв та хааяа хэтрүүлэн иддэг бол сэтгэл зовох хэрэггүй. Харин энэ дадлаа ухаалгаар өөрчлөх хэрэгтэй.

3. Дасгал, хөдөлгөөн

Биеийн жингээ бууруулах хөтөлбөрт усанд сэлэх, бүжиглэх, явган явах гэх зэрэг байнгийн дасгал, хөдөлгөөнийг оруулдаг. Хооллох дадлаа өөрчилөхдөө дасгал хөдөлгөөнийг хавсаргавал илүү үр  дүнтэй. Дасгалгүй, дан ганц хоол эмчилгээний үед бодисын үндсэн солилцоонд онц өөрчлөлт гарахгүй.

Таргалалт нь эрүүл мэндийн хувьд  олон эрсдэлийг тухайлбал: хавдрын зарим хэлбэр, ЧШ, зүрхний шигдээс, харвалт зэргийг үүсгэнэ. Илүүдэл жинтэй, тарган хүмүүсийн гол зорилго бол өөрийнхөө хүсэж байгаа биеийн жинд хүрч,  түүнийг барих явдал юм. Илүүдэл жинтэй, тарган хүмүүст хоолны дэглэм тогтоож, тэдэнд маш болгоомжтой хянуур хандах хэрэгтэй.

Биеийн жин -гээ хэвийн хэмжээнд барих

• Зөв зохистой хооллох
• Хүнс, хоолоо зөв сонгох

Зохистой хооллох дадлыг дэмжих эдгээр 3 үндсэн зарчим нь зонхилон тохиолдох ХБӨ-өөс сэргийлэх гол түлхүүр болно. Зарчим бүр нь өвөрмөц зорилттой. Эрүүл мэндийн ажилтнууд тэдгээрийг олон нийтэд түгээж, тэдэнтэй хуваалцах үүрэгтэй гэдгээ маш сайн ойлгох хэрэгтэй.

Өөх тосны хэрэглээ хоногийн  хоолны илчлэгийн хэдэн хувийг эзэлж байгаагаар ЗСӨ-ий эрсдэлийг шууд тодорхойлохгүй, харин хоногт хэрэглэж буй нийт өөх, тосны хүчлийн бүтэц илүү чухал. Монгол хүн уураг, ханасан өөх  тосоор баялаг амьтны гаралтай мах, махан бүтээгдэхүүн давамгайлан хэрэглэдгээс хоногийн хоолны найрлага дахь нийт өөх тосны 80 хүртэлх хувийг ханасан өөх тос эзэлдэг.Зарим хүнсний  бүтээгдэхүүний дундаж хэрэглээг, цусны сийвэнгийн холестерины түвшинтэй харьцуулан судлахад холестерины түвшин ихэссэн хүмүүсийн хүнсний ногоо, жимс, ханаагүй тосны хүчлээр баялаг  загасны хэрэглээ бага, харин хонины мах, дотор махны хэрэглээ их байв.

“ХБӨ-ий эрсдэлт хүчин зүйлсийн тархалтын түвшин тогтоох” суурь судалгаагаар цусан дахь холестерины хэмжээ ихсэх тохиолдол 15-64 насны хүн амын дунд 7.0% байна. Эмэгтэйчүүд нас ахих тутам  цусан дахь холестерины түвшин нэмэгдэх хандлагатай байв.

Цусан дахь холестерин -ы дундаж хэмжээ 6.5 ммоль/л-с ихэссэн тохиолдол хүн амын дунд 0.8%, эрэгтэйчүүдэд уг эрсдэл эмэгтэйчүүдээс 2 дахин илүү түгээмэл тохиолдож байв. Цусан дахь  триглицеридын дундаж хэмжээг хот, хөдөөгөөр харьцуулахад статистик магадлал бүхий ялгаа ажиглагдаагүй боловч эрэгтэйчүүдэд нас ахих тутам нэмэгдэх хандлагатай байв.

Гипертриглицеридемийн (захын цусан дахь триглицеридын хэмжээ 2.26 ммоль/л-с их байх тохиолдол) тархалт эрэгтэйчүүдийн дунд 13.4 хувь, эмэгтэйчүүдэд 9.2 хувь тус тус байна.

Хүн амын 62.8 хувь нь ургамлын гаралтай тосыг хүнс, хоолондоо хэрэглэж байгаа ч энэ үзүүлэлт хөдөөд хотынхоос 31 хувиар доогуур байна. Түүнчлэн судалгаанд хамрагдсан 5 хүн тутмын нэг нь  ихэвчлэн өөхтэй мах хэрэглэдэг бөгөөд эрэгтэйчүүд эмэгтэйчүүдээс 1.5 дахин, хөдөөд хотынхоос 2.6 дахин илүү хэрэглэж байна.

“ХБӨ-ий эрсдэлт хүчин зүйлсийн түвшин тогтоох” суурь судалгаагаар 15-64 насны хүн амын 31.6 хувь нь илүүдэл жин ба таргалалтай, үүнээс 21.8 хувь илүүдэл жинтэй, 9.8 хувь  таргалалттай байна. БЖИ-ийн үзүүлэлтээр илүүдэл жин ба таргалалттай хүний эзлэх хувь нас ахих тутам нэмэгдэх хандлагатай байгаа бөгөөд бүх насны бүлэгт илүүдэл жин, таргалалттай  эмэгтэйчүүдийн эзлэх хувь эрэгтэйчүүдээс харьцангуй өндөр байна. Төвийн таргалалт 15-64 насны эмэгтэйчүүдэд эрэгтэйчүүдээс 2 дахин их, 35-64 насны эмэгтэйчүүдийн 60 гаруй хувь нь төвийн  таргалалттай байна.

Та үүнийг мэдэх үү ?

Илүүдэл жин ба тураал нь эрүүл мэндэд эрсдэл учруулдаг